Hiệp hội quỹ tín dụng nhân dân
Việt Nam

Tiếp nối thành công của khóa học chuyên đề "Tái cấu trúc tổ chức, nhân sự và quản trị chiến lược kinh doanh Quỹ tín dụng nhân dân (QTDND)" được tổ chức tại tỉnh Ninh Bình, ngày 27&28/6/2026 Hiệp hội tiếp tục mở khóa học tại Bắc Trung Bộ với sự tham gia của gần 100 học viên là lãnh đạo, cán bộ đến từ các QTDND hội viên trên địa bàn các tỉnh Nghệ An, Hà Tĩnh, Quảng Trị và thành phố Hà Nội.

Dựa vào nội dung Đề án “Cơ cấu lại tổng thể hệ thống QTDND và Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045” được ban hành kèm Quyết định số 1266/QĐ-NHNN ngày 11/6/2026 của Thống đốc NHNN Việt Nam và Kế hoạch hành động thực hiện Đề án tái cơ cấu được ban hành cùng Quyết định số 1267/QĐ-NHNN ngày 11/6/2026 đã chỉ rõ các nhiệm vụ mà các QTDND cần thực hiện trong thời gian tới; khóa tập huấn đã cập nhật một số nội dung phù hợp với với điều kiện thực tế cũng như tháo gỡ một số vướng mắc cho một số QTDND trong quá trình quản trị điều hành, sắp xếp nhân sự. Trong khuôn khổ chương trình khóa tập huấn, dưới sự truyền giảng của PGS.TS Lương Thu Hà (giảng viên Đại học Kinh tế Quốc dân), một số vấn đề được gợi mở:

Trong khái niệm quản trị hiện đại tại các doanh nghiệp, tái cấu trúc không phải là giải pháp tình thế để đối phó với khủng hoảng, đó là một hoạt động được xem mang tính chiến lược. 

Đối với hệ thống QTDND, những điểm mới của Luật tổ chức tín dụng năm 2024, Luật bảo hiểm tiền gửi sự cạnh tranh của Ngân hàng thương mại, tác động của Chuyển đổi số và hệ sinh thái Fintech đã tác động rất lớn đến hoạt động của các QTDND. Với thế mạnh của QTDND là "Gần dân - Hiểu địa bàn” đến nay gần như không được xem là độc quyền khi khoảng cách địa lý bị thay thế bởi khoảng cách về không gian (sự tiếp cận của các tổ chức tài chính thông qua các nền tảng số), việc tiếp cận khách hàng của QTDND trên không gian số bị giới hạn và phụ thuộc vào tổ chức thứ 3 (Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam). Chính vì đứng trước nguy cơ mất đi tệp khách hàng truyền thống, việc tự đổi mới không còn là nhiệm vụ mà trở thành nhu cầu tự thân để tồn tại.

Để khắc phục dần các điểm hạn chế và dựa trên các điều kiện thuận lợi sẵn có, cùng với việc học tập cách vận hành của các tổ chức tín dụng khác khóa học này đã trang bị thêm cho các QTDND việc quản trị điều hành trong thời đại mới đó là việc thiết lập nền tảng quản trị tập trung, tinh gọn, chuẩn hóa quy trình nghiệp vụ và tư duy điều hành bằng dữ liệu. Việc duy trì một bộ máy vận hành theo kinh nghiệm cũ, thiếu quy trình chuẩn và phụ thuộc vào một vài cá nhân chủ chốt chính là rủi ro vận hành lớn nhất. Do vậy, tái cấu trúc phải bắt đầu từ tư duy của người đứng đầu - chuyển từ bị động sang chủ động, ra quyết định dựa trên dữ liệu chuẩn, nhằm tối ưu hóa hiệu quả hoạt động trong bối cảnh mới.

Lâu nay, khi đối mặt với việc sáp nhập xã phường, thay đổi địa giới hành chính, phần lớn các QTDND thường mang tâm lý e ngại và coi đây là một "cuộc khủng hoảng buộc phải đối phó". Suy nghĩ này xuất phát từ việc mở rộng không gian địa lý cơ học sẽ mang đến hàng loạt áp lực về thủ tục pháp lý, gia tăng khối lượng công việc và rào cản trong việc quản lý thành viên ở những địa bàn mới sáp nhập.

Tuy nhiên, dưới góc nhìn quản trị điều hành hiện đại, sáp nhập địa giới không phải là gánh nặng, mà thực chất lại là chất xúc tác mạnh mẽ nhất để các QTDND nhận ra sự cấp bách của việc tái cấu trúc. Khi địa bàn hoạt động mở rộng, quy mô thành viên, nguồn vốn và dư nợ tăng lên, nhưng hệ thống vẫn mặc một "chiếc áo quá chật" - vận hành bằng nền tảng công nghệ cũ, phân cấp quản lý cứng nhắc và phụ thuộc vào kinh nghiệm của một vài cá nhân. Điều này tạo ra một nghịch lý: Quy mô càng lớn, rủi ro vận hành và mất kiểm soát càng cao. Do đó, sự kiện sáp nhập địa giới tạo ra một "áp lực tích cực", buộc các QTDND không thể tiếp tục điều hành theo lối mòn. Đây là cơ hội vàng để các đơn vị thẳng thắn nhìn nhận và tổ chức lại bộ máy: từ việc tái thiết kế sơ đồ tổ chức, phân định rõ ràng quyền hạn, trách nhiệm để đón nhận một trong những cơ hội mới từ việc tái sáp nhập là việc Mở rộng dư nợ và thị phần hợp pháp: Tiếp cận ngay tệp khách hàng và địa bàn mới, phá vỡ giới hạn địa lý cũ để thúc đẩy tăng trưởng thành viên, nguồn vốn và dư nợ.

Suy cho cùng, sáp nhập địa giới hành chính giống như việc mở rộng một con đường. Nếu QTDND vẫn giữ tư duy cũ, đó sẽ là một hành trình rủi ro; nhưng nếu chủ động tái cấu trúc để đón nhận, con đường rộng mở đó chính là đại lộ đưa QTDND tăng trưởng về quy mô và làm chủ không gian phát triển mới.

Khóa học diễn ra sôi nổi với nhiều phiên thảo luận, làm việc nhóm và thuyết trình về mô hình tổ chức, cơ cấu nhân sự của chính các QTDND tham gia. Thông qua việc phân tích tình huống thực tế và trao đổi kinh nghiệm, các học viên có điều kiện nhìn nhận toàn diện mô hình quản trị của đơn vị mình, nhận diện những điểm cần điều chỉnh trong bối cảnh hợp nhất, sáp nhập, từ đó chủ động xây dựng phương án tổ chức bộ máy phù hợp với quy mô và địa bàn hoạt động mới.

Phát biểu tại lễ bế giảng, đại diện học viên cho biết, giá trị lớn nhất mà khóa học mang lại không chỉ là những kiến thức cập nhật về tái cấu trúc tổ chức, quản trị nhân sự và chiến lược kinh doanh, mà còn là cách tiếp cận mới trong tư duy quản trị, giúp các QTDND chủ động hơn trước yêu cầu mở rộng địa bàn và tái cơ cấu hệ thống theo chủ trương của Đảng, Chính phủ và Ngân hàng Nhà nước. Đồng thời, khóa học cũng là dịp để các đơn vị giao lưu, chia sẻ kinh nghiệm quản trị, tăng cường kết nối trong hệ thống. Các học viên bày tỏ mong muốn Hiệp hội QTDND Việt Nam sẽ tiếp tục tổ chức nhiều chương trình đào tạo chuyên sâu, cập nhật kịp thời các quy định mới của ngành Ngân hàng và các mô hình quản trị hiện đại, đặc biệt tại khu vực Bắc Trung Bộ.

Phát biểu tại khóa học, TS. Nguyễn Thị Kim Thanh - Phó Tổng Thư ký Hiệp hội QTDND Việt Nam đánh giá cao tinh thần học tập nghiêm túc, trách nhiệm của các học viên. Bà khẳng định, trong bối cảnh hệ thống QTDND đang đứng trước yêu cầu đổi mới toàn diện, Hiệp hội sẽ tiếp tục đồng hành cùng các hội viên thông qua các chương trình đào tạo, tư vấn và phổ biến chính sách, góp phần giúp các QTDND chủ động triển khai Đề án "Cơ cấu lại tổng thể hệ thống Quỹ tín dụng nhân dân và Ngân hàng Hợp tác xã Việt Nam giai đoạn 2026-2030, định hướng đến năm 2045", nâng cao năng lực quản trị và phát triển an toàn, bền vững.

Về phía Ngân hàng Hợp tác xã, ông Phan Xuân Hùng, Giám đốc Ngân hàng Hợp tác xã - chi nhánh Quảng Bình khẳng định Ngân hàng hợp tác sẽ luôn cố gắng thực hiện vai trò là trụ đỡ cho các QTDND trong bối cảnh chuyển đổi số, tiếp tục chia sẻ nền tảng, hỗ trợ kỹ thuật và tối ưu hóa hệ sinh thái ngân hàng số để các quỹ thành viên dễ dàng khai thác và xóa bỏ giới hạn tiếp cận khách hàng.

Cùng với thời gian diễn ra khóa học, các học viên đã được đến thăm trụ sở của QTDND Nhân Trạch (tỉnh Quảng Trị) để trao đổi kinh nghiệm hoạt động của quỹ cũng như việc chuẩn bị cho việc sáp nhập. QTDND Nhân trạch có quy mô hoạt động gần 1.000 tỷ, thuộc top 10 QTDND có quy mô hoạt động lớn nhất cả nước. Quỹ hoạt động trên địa bàn là một trong những xã có phong trào xuất khẩu lao động (XKLĐ) mạnh nhất cả nước (chủ yếu tại Hàn Quốc, Nhật Bản, Đức, Anh...) có nguồn tiền gửi tiết kiệm dồi dào, ổn định và tăng trưởng liên tục, từ đó làm nguồn cho vay đối với khách hàng có nhu cầu vay vốn để đóng mới tàu thuyền, thu mua ngư lưới cụ và kinh doanh hậu cần nghề biển. Phát biểu trong buổi trao đổi, chia sẻ ông Phạm Xuân Quang - Chủ tịch HĐQT QTDND Nhân Trạch cho biết ngoài việc nâng cao công tác quản trị thanh khoản linh hoạt, kết hợp văn hóa "thấu hiểu địa bàn", QTDND Nhân Trạch luôn cố gắng duy trì lãi suất linh hoạt để nhằm thu hút khách hàng tại địa phương sử dụng các dịch vụ của Quỹ. Về công tác chuẩn bị sáp nhập (theo Đề án của NHNN), thay vì bị động chờ đợi, quỹ đã chủ động nghiên cứu và xây dựng mô hình quản trị tinh gọn, tập trung và xác định các cơ hội cũng như điểm hạn chế tiềm ẩn để có những hoạt động ứng phó phù hợp. 

Khóa tập huấn đã hoàn thành xuất sắc mục tiêu đề ra, tạo nên một bước chuyển biến mạnh mẽ về cả nhận thức lẫn năng lực hành động cho đội ngũ lãnh đạo các QTDND. Qua chương trình, bài toán tái cấu trúc và sáp nhập địa giới hành chính đã được gợi mở dưới góc nhìn tích cực, giúp các QTDND định hình rõ hơn để xây dựng chiến lược phù hợp với tình hình hoạt động riêng quỹ mình.

Hà Trần.